Na temat samooceny napisano wiele książek, artykułów, przeprowadzono masę badań, jednak to, co dla każdego z nas najważniejsze to odpowiedzi na pytania: dlaczego nasza samoocena jest taka ważna?, jaka powinna być?, a jeśli coś z nią nie tak, to jak można to zmienić? Odpowiada Małgorzata Ludwiczek, psychoterapeuta poznawczo-behawioralny z portalu Avigon.pl do videokonsultacji on-line.

O co tyle hałasu?

Wiele osób skarży się na niską samoocenę i bardzo często jest to jeden z głównych powodów korzystania z porad psychologa, treningów samopomocy itd. Poradniki typu „Jak błyskawicznie poprawić swoją samoocenę” biją od lat rekordy popularności. I nic w tym dziwnego, bo od tego, jaka jest nasza samoocena, zależy bardzo wiele. Jeśli myślę o sobie „nic nie potrafię”, to z pewnością nie podejmę się ambitnego zadania, jeśli uważam, że „jestem dla innych nieinteresująca”, to prawdopodobnie nie nawiążę satysfakcjonujących relacji z innymi i w ten sposób koło się zamyka, a negatywne myślenie o sobie umacnia się.

Dwa źródła samooceny

Samoocena tworzy się w oparciu o dwa źródła: wewnętrzne – czyli opinia o sobie ukształtowana na podstawie naszych własnych doświadczeń i źródło zewnętrzne – opinia o mnie samej, utworzona na bazie opinii i ocen uzyskanych od innych, przy czym opinia ta jest bardzo wrażliwa na reakcje innych ludzi. A więc krytyka, odrzucenie nie tylko boli, ale może istotnie wpłynąć na obniżenie naszej samooceny.

Samoocena w XXI wieku

Obecnie wiele osób ma problemy z samooceną, ponieważ stale jesteśmy poddawani porównaniom z wyidealizowanymi obrazami w przestrzeni medialnej. Jak wskazują badania większość dziewcząt nie jest zadowolona ze swojego wyglądu, zazwyczaj chciałyby być szczuplejsze, choć wiadomo, że sylwetki idolek ukazujące się w magazynach i w reklamach są poddawane elektronicznej korekcie. Sposób funkcjonowania mediów społecznościowych, gdzie polubienia i subskrypcje są ważnym wyznacznikiem pozycji, również może wpędzać wiele osób w kompleksy.

Jak wpływać na samoocenę?

Czy można podwyższyć swoją samoocenę? Z pewnością tak, podobnie jak można zmieniać myślenie o sobie, swoje zachowania i wpływać na własne emocje. I to jest dobra wiadomość. Niestety, nie dzieje się to błyskawicznie i bez wysiłku. I to jest ta gorsza wiadomość. Zapewniam jednak, że praca nad sobą w dłuższej perspektywie bardzo się opłaca. A więc do dzieła!

6 kroków do pracy nad samooceną

1. Zacznij od wypisania wszystkich własnych umiejętności, najdrobniejszych sukcesów, tego w czym jesteś dobra. Nawet jeśli z początku nic ci nie przychodzi do głowy, to po kilku pierws